7578 Sayılı Kanun Resmî Gazete’de Yayımlandı: Sosyal Hizmetler, Doğum İzni, Çocuk Koruma ve Sosyal Medya Alanında Yeni Düzenlemeler

7578 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, sosyal hizmetler, çalışma hayatı, çocuk koruma sistemi, dijital platformlar, sosyal yardımlar ve Darülaceze’ye ilişkin önemli düzenlemeler getirdi. Kanun; analık izninin uzatılması, koruyucu ailelere izin hakkı tanınması, çocukların yoğun bulunduğu alanlarda çalıştırma yasağı, 15 yaş altı çocuklara sosyal ağ hizmeti sunulmasının engellenmesi ve oyun platformlarına yeni yükümlülükler getirilmesi gibi çok sayıda başlıkta değişiklik içeriyor.

Türkiye Büyük Millet Meclisi kayıtlarına göre 7578 sayılı Kanun, 22 Nisan 2026 tarihinde kabul edildi. Kanun metninde “Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” başlığı yer alırken, düzenleme 1 Mayıs 2026 tarihli ve 33240 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı.

Kanun Hangi Alanlarda Değişiklik Getirdi?

7578 sayılı Kanun, yalnızca 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu’nda değişiklik yapan sınırlı bir düzenleme değildir. Kanunla birlikte Gelir Vergisi Kanunu, Devlet Memurları Kanunu, Sosyal Hizmetler Kanunu, Katma Değer Vergisi Kanunu, İş Kanunu, Çocuk Koruma Kanunu, Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, Kurumlar Vergisi Kanunu, 5651 sayılı İnternet Kanunu ve bazı personel kanunlarında değişiklik yapılmıştır.

Düzenlemenin ana ekseni; çocukların korunması, sosyal hizmet modellerinin güçlendirilmesi, çalışan ebeveynlerin izin haklarının genişletilmesi, dijital ortamda çocuk güvenliğinin artırılması ve sosyal yardım süreçlerinin daha sistematik hâle getirilmesidir.

Analık İzni 24 Haftaya Çıkarıldı

Kanunun en çok dikkat çeken düzenlemelerinden biri, analık iznine ilişkindir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nda yapılan değişiklikle doğumdan önce 8 hafta, doğumdan sonra 16 hafta olmak üzere toplam analık izni 24 hafta olarak düzenlenmiştir. Önceki sistemde doğum öncesi ve doğum sonrası toplam 16 haftalık izin söz konusuydu.

Benzer değişiklik 4857 sayılı İş Kanunu bakımından da yapılmıştır. İş Kanunu’nun 74. maddesinde yapılan değişiklikle kadın işçilerin doğum sonrası izin süresi 16 haftaya çıkarılmış, böylece toplam analık izni 24 hafta hâline gelmiştir.

Bu düzenleme, hem kamu görevlileri hem de işçiler bakımından doğum sonrası bakım sürecini güçlendiren önemli bir sosyal hak genişlemesi niteliğindedir.

Eşi Doğum Yapan İşçiye Verilen İzin 10 Güne Çıkarıldı

4857 sayılı İş Kanunu’nun ek 2. maddesinde yapılan değişiklikle, işçiye eşinin doğum yapması hâlinde verilen ücretli izin süresi 5 günden 10 güne çıkarılmıştır.

Bu düzenleme, babalık izni bakımından işçi ve memur statüleri arasındaki farklılığın azaltılması açısından önem taşımaktadır. Uygulamada işverenlerin bu izin hakkını yıllık izin veya ücretsiz izin gibi değerlendirmemesi; kanundan doğan ayrı bir mazeret izni olarak uygulaması gerekir.

Koruyucu Ailelere Yeni İzin Hakkı

Kanun, koruyucu aile uygulamasını destekleyen yeni izin hükümleri de getirmiştir. 657 sayılı Kanun’a eklenen düzenlemeye göre, bir veya daha fazla çocuğa eşiyle birlikte ya da tek başına koruyucu aile olan memura, çocuğun koruyucu aile yanına teslim edildiği tarihten sonra isteği üzerine 10 gün izin verilecektir.

İş Kanunu bakımından ise koruyucu aile olan işçiye, çocuğun teslim edildiği tarihten sonra isteği üzerine 10 gün ücretsiz izin hakkı tanınmıştır.

Türk Silahlı Kuvvetleri, Sahil Güvenlik ve Jandarma personeli yönünden de benzer izin düzenlemeleri yapılmış; koruyucu aile olan personele çocuğun tesliminden sonra 10 gün izin hakkı getirilmiştir.

Analık İznine İlişkin Geçiş Hükmü

Kanun, yürürlük tarihinde belirli koşulları taşıyan personel için geçici bir hak da öngörmektedir. Buna göre, analık izin süresi yeni düzenlemeyle değiştirilen ve kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla eski mevzuata göre analık izin süresi dolmuş olmakla birlikte 1 Nisan 2026 tarihi itibarıyla doğumdan itibaren 24 haftalık süreyi henüz tamamlamamış olan personele, yürürlük tarihinden itibaren 10 iş günü içinde talep etmeleri hâlinde 8 hafta ilave analık izni verilecektir.

Bu hüküm, geçiş döneminde doğum yapmış çalışanların yeni düzenlemeden yararlanabilmesi bakımından önemlidir. Ancak uygulamada hak kaybı yaşanmaması için başvuru süresinin dikkatle takip edilmesi gerekir.

Sosyal Hizmetler Kanunu’nda Yeni Kurum ve Kavramlar

7578 sayılı Kanun ile 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu’nda çocuk koruma sistemine ilişkin yeni tanımlar yapılmıştır. “İhtisaslaştırılmış Çocuk Evleri Sitesi”, “Çocuk Evleri Sitesi”, “Çocuk Koruma İlk Müdahale ve Değerlendirme Merkezi”, “ihtisaslaşma”, “sosyal ve ekonomik destek”, “koruyucu aile” ve “Merkezî İzleme Sistemi” gibi kavramlar kanuni çerçeveye alınmıştır.

Bu düzenleme, çocukların yaş, cinsiyet, mağduriyet durumu, suça sürüklenme riski ve psikososyal ihtiyaçlarına göre daha özel hizmet modelleri oluşturulmasını hedeflemektedir. Özellikle korunma ihtiyacı olan, suç mağduru olan, suça sürüklenen veya refakatsiz durumdaki çocuklar yönünden ihtisaslaşmış kuruluşların kanuni zemininin güçlendirildiği görülmektedir.

Sosyal ve Ekonomik Destek Yeniden Düzenlendi

Kanunla 2828 sayılı Kanun’a eklenen 25/A maddesi, sosyal ve ekonomik desteği ayrıntılı şekilde düzenlemektedir. Buna göre çocukların kuruluş bakımına alınmadan ailesi veya yakını yanında desteklenmesi amacıyla koruyucu ve önleyici çalışmalar yapılacak; ihtiyaç hâlinde sosyal ve ekonomik destek sağlanabilecektir.

Düzenlemeye göre sosyal ve ekonomik destek geçici veya süreli olarak verilebilecek, destek ödemeleri en yüksek devlet memuru aylığı tutarını aşamayacaktır. Aylık süreli ekonomik destek iki yıla kadar, tek seferlik geçici ekonomik destek ise yılda en fazla iki kez sağlanabilecektir. Aynı ailede en fazla iki kişi için sosyal ve ekonomik destek verilebilecektir.

Destekten yararlanma kural olarak çocuğun 18 yaşını doldurmasına kadar mümkün olmakla birlikte, bazı hâllerde örgün yükseköğrenime devam eden gençlerin 25 yaşını tamamlayana kadar destekten yararlanabilmesinin önü açılmıştır.

Korunma Altındaki Gençlerin İstihdam Hakkı Yenilendi

Kanunla 2828 sayılı Kanun’un ek 1. maddesi yeniden düzenlenmiştir. Korunma kararı veya bakım tedbiri kararı kapsamında kuruluş bakımı ya da koruyucu aile hizmetinden yararlanan kişilerin kamu kurum ve kuruluşlarında istihdamına ilişkin şartlar yeniden belirlenmiştir.

Yeni düzenlemeye göre bu haktan yararlanmak için, kişinin kanun kapsamında korunma kararı veya Çocuk Koruma Kanunu uyarınca bakım tedbiri kararı almış olması; en az beş yıl kuruluş bakımı veya koruyucu aile sosyal hizmet modellerinden fiilen yararlanması; reşit olduğu tarih itibarıyla bu hizmetten yararlanmaya devam etmesi; Türk vatandaşı olması; en az ortaöğretim mezunu olması ve belirli başvuru şartlarını taşıması gerekmektedir.

Kamu kurum ve kuruluşları bakımından dolu kadro ve pozisyon toplamının binde biri oranında kontenjan ayrılması öngörülmüş; hak sahiplerinin merkezî sınav sonuçlarına göre yerleştirilmesi kabul edilmiştir.

Ayrıca bu kapsamdaki kişilerin özel sektörde çalıştırılması hâlinde, belirli sigorta primi ve işsizlik sigortası primi hisselerinin 5 yıl süreyle Hazine tarafından karşılanacağı düzenlenmiştir.

Yatılı Sosyal Hizmet Kuruluşlarında Merkezî İzleme Sistemi

Kanunla, yatılı sosyal hizmet kuruluşlarında hizmet kalitesinin artırılması, özel gereksinimli bireylerin ihtiyaçlarının tespit edilmesi, suç işlenmesinin önlenmesi ve acil durumlarda erken müdahalenin sağlanması amacıyla Merkezî İzleme Sistemi’ne bağlı yazılım destekli kamera sistemlerinden yararlanılabileceği düzenlenmiştir.

Bu sistem kapsamında elde edilen kişisel verilerin, adli veya idari soruşturmaya esas teşkil etmemesi hâlinde 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu ve ilgili mevzuat çerçevesinde kayıt tarihinden iki yıl sonra silineceği; mahkeme kararı olmaksızın hiçbir kurum, kuruluş veya kişiyle paylaşılamayacağı hüküm altına alınmıştır.

Bu yönüyle düzenleme, sosyal hizmet kuruluşlarında denetim ve güvenlik ihtiyacı ile kişisel verilerin korunması arasında hukuki denge kurulmasını gerektiren hassas bir alan oluşturmaktadır.

Kadın Konukevlerinde Kalan Kadın ve Çocuklara Harçlık Desteği

2828 sayılı Kanun’a eklenen düzenleme ile kadın konukevi hizmetinden yararlanan ve geliri bulunmayan veya yeterli geliri olmadığı değerlendirilen kadınlara ve çocuklara net harçlık verilmesi öngörülmüştür. Bu ödeme, 6284 sayılı Kanun kapsamında geçici maddi yardım yapılmasına karar verilmemiş olması hâlinde uygulanacaktır.

Ayrıca konukevinde kalan kadınların beraberindeki öğrenim gören çocukları ile çeşitli nedenlerle öğrenimine devam etmeyen ve ücretli bir işte çalışmayan çocuklarına da Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlı çocuk bakım kuruluşlarında kalan çocuklara verilen miktar kadar net harçlık verilmesi düzenlenmiştir.

Çocukların Yoğun Bulunduğu Alanlarda Çalıştırma Yasağı

7578 sayılı Kanun ile 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu’na “çalıştırma yasağı” başlıklı yeni bir ek madde eklenmiştir. Buna göre cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı, reşit olmayanla cinsel ilişki, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti, müstehcenlik, fuhuş, insan ticareti ve kasten öldürme gibi suçlardan kesinleşmiş mahkûmiyeti bulunan kişiler; çocukların yoğun olarak bulunduğu belirli iş yerlerini işletemeyecek, bu yerlerde çalıştırılamayacak ve herhangi bir sıfatla fiilen görev alamayacaktır.

Bu kapsama çocuk hizmet birimleri, adli görüşme odaları, eğitim kuruluşları, çocuk etkinlik ve oyun evleri, okullar, okul servisleri, kantinler, yurtlar, kreşler, gündüz bakımevleri, çocuk kulüpleri, internet kafeler, e-oyun yerleri, çocuk spor okulları ve spor tesisleri gibi alanlar alınmıştır.

Kanuna aykırı şekilde işçi çalıştırılması hâlinde, çalıştırılan her bir kişi başına brüt asgari ücretin üç katı tutarında idari para cezası uygulanacaktır. Aykırılık giderilmezse ceza brüt asgari ücretin yedi katına çıkacak; buna rağmen aykırılık devam ederse ilgili izin ve ruhsatlar iptal edilecektir.

15 Yaş Altı Çocuklara Sosyal Ağ Hizmeti Sunulamayacak

Kanunun kamuoyunda en çok tartışılan başlıklarından biri 5651 sayılı Kanun’da yapılan sosyal medya düzenlemesidir. Yeni hükme göre sosyal ağ sağlayıcı, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak ve bunun için yaş doğrulama dâhil gerekli tedbirleri almakla yükümlü olacaktır.

Sosyal ağ sağlayıcılar ayrıca 15 yaşını doldurmuş çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmet sunmak için gerekli tedbirleri almak zorundadır. Alınan tedbirlerin sosyal ağ sağlayıcının kendi internet sitesinde yayımlanması da düzenleme kapsamındadır.

Bu hüküm, çocukların dijital ortamda korunması amacı taşısa da uygulamada yaş doğrulama yöntemleri, kişisel veri güvenliği, ebeveyn kontrolü, platform sorumluluğu ve erişim hakkı gibi pek çok hukuki tartışmayı beraberinde getirecektir.

Sosyal Ağ Sağlayıcılara Ebeveyn Kontrolü ve Aldatıcı Reklam Yükümlülüğü

Kanun, sosyal ağ sağlayıcıların açık, anlaşılır ve kullanıma elverişli ebeveyn kontrol araçları sunmasını da zorunlu hâle getirmiştir. Bu araçların hesap ayarlarının kontrol edilmesi, ücretli işlemlerin ebeveyn iznine veya onayına bağlanması ve kullanım süresinin izlenip sınırlandırılması gibi mekanizmaları içermesi gerekmektedir.

Ayrıca sosyal ağ sağlayıcıların aldatıcı reklamları engelleyici tedbirler alma yükümlülüğü de düzenlenmiştir. Türkiye’den günlük erişimi 10 milyondan fazla olan sosyal ağ sağlayıcılar bakımından, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde verilen kararların en geç bir saat içinde uygulanması zorunluluğu getirilmiştir.

Bu yükümlülüklerin yerine getirilmemesi hâlinde reklam yasağı ve bant genişliğinin daraltılması gibi yaptırımlar gündeme gelebilecektir.

Oyun Platformlarına Yeni Yükümlülükler

5651 sayılı Kanun’a eklenen yeni düzenlemelerle dijital oyun platformları da özel olarak tanımlanmıştır. Kanunda oyun, oyun dağıtıcı, oyun geliştirici ve oyun platformu kavramlarına yer verilmiş; oyun platformlarının derecelendirilmemiş oyunları sunamayacağı düzenlenmiştir.

Türkiye’den günlük erişimi 100 binden fazla olan yurt dışı kaynaklı oyun platformları, Türkiye’de gerçek veya tüzel kişi temsilci belirlemek ve bu temsilciye ilişkin bilgileri Kuruma bildirmekle yükümlü olacaktır.

Oyun platformlarına da ebeveyn kontrol aracı sağlama yükümlülüğü getirilmiştir. Bu araçların hesap ayarlarının kontrolü ve satın alma, kiralama, ücretli üyelik gibi işlemlerin ebeveyn iznine veya onayına bağlanması mekanizmalarını içermesi gerekmektedir.

Yükümlülüklerin yerine getirilmemesi hâlinde oyun platformlarına 1 milyon TL’den 10 milyon TL’ye kadar, devam eden aykırılık hâlinde 10 milyon TL’den 30 milyon TL’ye kadar idari para cezası verilebilecektir. Aykırılığın sürmesi durumunda bant genişliğinin daraltılması yaptırımı da uygulanabilecektir.

Darülaceze’ye İlişkin Vergisel ve Kurumsal Düzenlemeler

Kanunla Gelir Vergisi Kanunu, Katma Değer Vergisi Kanunu ve Kurumlar Vergisi Kanunu’nda Darülaceze’ye ilişkin değişiklikler yapılmıştır. Darülaceze’ye yapılan bağış ve yardımlar ile bazı faaliyetler bakımından vergi mevzuatında özel düzenlemeler getirilmiştir.

Ayrıca Darülaceze’nin yurt içinde ve ilgili mevzuata göre yurt dışında hizmet verebileceği düzenlenmiş; ihtiyaç sahiplerine yardım amacıyla gıda bankacılığı faaliyeti yürütebilmesi ve aşevi hizmeti verebilmesi kanuni zemine alınmıştır.

Yürürlük Tarihleri

7578 sayılı Kanun’da yürürlük bakımından ikili bir sistem benimsenmiştir. Sosyal ağ sağlayıcılar ve oyun platformlarına ilişkin 22. ve 23. maddeler, yayımı tarihinden itibaren 6 ay sonra yürürlüğe girecektir. Diğer maddeler ise yayımı tarihinde yürürlüğe girmektedir.

Bu nedenle özellikle sosyal medya ve oyun platformlarına ilişkin yükümlülükler bakımından uygulama tarihi ayrıca dikkate alınmalıdır. İş hukuku, sosyal hizmetler, çocuk koruma ve Darülaceze’ye ilişkin birçok hüküm ise yayım tarihi itibarıyla yürürlüğe girmiştir.

Uygulamada Dikkat Edilmesi Gerekenler

7578 sayılı Kanun, farklı alanlarda çok sayıda kurum, işveren, dijital platform, sosyal hizmet kuruluşu ve bireyi ilgilendirmektedir. Bu nedenle uygulamada özellikle şu başlıkların dikkatle takip edilmesi gerekir:

Analık izni ve babalık izni uygulamalarında işverenlerin personel statüsüne göre yeni süreleri esas alması gerekir. Koruyucu aile izinleri bakımından işçi ve memur statüsündeki farklılıklar dikkate alınmalıdır. Çocukların yoğun bulunduğu iş yerlerinde adli sicil ve arşiv kayıtlarına dayalı resmî belge ibrazı süreci kurulmalıdır. Sosyal ağ sağlayıcılar ve oyun platformları, 6 aylık geçiş süresinde yaş doğrulama, ebeveyn kontrolü, temsilci belirleme ve içerik/derecelendirme yükümlülüklerine uyum hazırlığı yapmalıdır. Sosyal hizmet kuruluşları ise Merkezî İzleme Sistemi kapsamında KVKK’ya uygun veri saklama, silme ve paylaşmama yükümlülüklerini gözetmelidir.

Hukuki Değerlendirme

7578 sayılı Kanun, sosyal devlet ilkesinin farklı alanlardaki yansımalarını güçlendiren kapsamlı bir düzenleme niteliğindedir. Kanunun çalışma hayatına ilişkin hükümleri, ebeveynlerin doğum ve çocuk bakım sürecinde daha uzun süre desteklenmesini amaçlarken; çocuk koruma ve dijital platform düzenlemeleri, çocukların fiziksel ve çevrim içi ortamlarda daha etkin korunmasına yöneliktir.

Bununla birlikte kanunun bazı hükümleri, ikincil mevzuat ve idari uygulama ile daha net hâle gelecektir. Özellikle sosyal ağ sağlayıcıların yaş doğrulama yöntemleri, oyun platformlarının derecelendirme sistemi, çocukların yoğun bulunduğu iş yerlerinde çalıştırma yasağına ilişkin belge süreci ve sosyal hizmetlerde veri işleme uygulamaları, ilerleyen dönemde çıkarılacak yönetmelikler ve kurum kararlarıyla şekillenecektir.

Bu nedenle 7578 sayılı Kanun’dan etkilenen işverenler, sosyal hizmet kuruluşları, eğitim ve çocuk hizmeti sunan işletmeler, dijital platformlar ve hak sahipleri bakımından mevzuata uyum sürecinin dikkatle yönetilmesi önem taşımaktadır.